Zoveel Nederlanders zoveel scheepstypen

Zoveel Nederlanders zoveel scheepstypen

Vlettenschouw tijdens Dordt in Stoom 2010

Als variant op het aantal kerken in Nederland: zoveel Nederlanders, zoveel scheepstypen. Veel werkzaamheden op de rivieren vereisten een speciaal scheepstype en iedere zichzelf respecterende plaats had wel een eigen scheepstype dat werd genoemd naar stad of dorp. Opvallend dat juist naar een grote stad als Dordrecht niet zo veel scheepstypen zijn genoemd.

Er was een Dordtse zandschuit (Dordtse ballastaak), een vrachtscheepje dat was bedoeld om zand te baggeren. Niet om rivieren uit te diepen, maar voor schoon zand waarmee zeeschepen vroeger werden geballast als er geen lading aan boord was. Ongeladen schepen kapseisden gemakkelijk. Daarnaast bestonden er ook Dordtse koolhaalders,schepen die speciaal bedoeld waren voor het transport van kolen uit Duitsland.

Verder was er een Dordtse heude, een Dordtse pleit en een Dordtse hoogaars. Maar puristen, die zijn er ook op het gebied van scheepstypen, zeggen dat die laatste niet echt Dordts was. Het beroemdste was de Dordtse boeier, waarvan niet duidelijk is of het een speel- of stadsjacht was of een zeegaand vrachtscheepje.

Aan het aantal scheepstypen is ook af te lezen dat Zwijndrecht meer op de tuinbouw was gericht (en op zoutwinning) dan op de rivieren. Met pijn en moeite kan één type worden aangewezen dat er zijn oorsprong heeft: een Zwijndrechtse boot, maar dat was eigenlijk een algemeen type. In Papendrecht moeten ze het al helemaal zonder eigen scheepstype stellen.

Nee, dan Sliedrecht. Er was ooit een Sliedrechtse boot,een roeiboot die ook voor peuren (vissen op paling) werd gebruikt. Er was een Sliedrechtse roeiaak (hout en staal), Sliedrechtse bazenboot,Sliedrechtse drieplank en hoe kan het ook anders, een Sliedrechtse baggeraak.

De laatste was heel bijzonder want er kon een deel van de rand (in maritieme termen: een deel van het boeisel) worden weggehaald om makkelijker met een beugel te kunnen baggeren. En in Kinderdijk werd gevaren met een Kinderdijkse hoogaars die kon worden gebruikt als vrachtscheepje, veerscheepje, melkvaarder of als visserschip.